ODKRYCIE LITERATUR CELTYCKICH

Wrażenie wywołane Pieśniami Osjana. Fałszerze. Okres czasu objęty rozwojem literatury irlandzkiej i walijskiej. Ich doniosłość historyczno-kulturalna. Celtycki bohater epicki. Dramatyczność i potęga sugestywna utworów. Odczucie czaru przyrody. Wzruszenia religijne i miłosne. Groteska i parodia.

Pogarda, w którą popadły ludy i języki, odbiła się na stosunku do ich twórczości. Więcej: przez czas bardzo długi nie postało w myśli niczyjej, by w ogóle mogło istnieć coś, zasługującego na nazwę literatury, w barbarzyńskim „bełkocie“ używanym przez „dzikich“ Celtów. Nie tylko wykształcony ogól Europy, ale sami nawet Celtowie odwracali się od utworów, będących wyrazem „prostactwa“ praojców. W końcu wieku XVII literatury celtyckie spadać zaczynają do poziomu literatur ludowych. Wypadło je odkrywać.

Na możliwość takiego odkrycia złożyło się czynników wiele: nastroje okresu przedrewolucyjnego i przedromantycznego: doszukiwanie się – w braku dostępnego „człowieka natury“ – duszy „czułej“ w prostaku: teorie dopatrujące się ułamków zaginionych epopei w opowieściach ludowych, pierwsze znaki mającego się wkrótce objawić wszędzie ruchu narodowego, dążącego do podkreślenia odrębności etnicznych. Ale bezpośrednio przyczynił się najwałniej do odkrycia… fałszerz.

W roku 1760 literat szkocki James Macpherson (1738-1796) ogłosił swoje Pieśni Osjana, podając je za tłumaczenie na język angielski oryginalnych poematów gaelskich. Macpherson na pól mówił prawdę – o tyle, że z dawnych opowieści zapożyczył większość tematów i niektóre imiona. Ale opowieści przerobił w duchu współczesnym, ezułostkowym i zarazem romantycznym: połączył należące do cyklów różnych w jeden szereg, rozdał po swojemu role.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>