Cykl zaświata – kontynuacja

Wyzyskany w celach budujących, tenże temat posłużył do stworzenia opowieści o podziemnym Czyśćcu świętego Patryka, zredagowanej wprawdzie po raz pierwszy nie przez Irlandczyka, lecz Angło-Normanda,

Henryka de Saltreya (żył w wieku XII), ale będącej niewątpliwie pochodzenia irlandzkiego. W rzeczy samej, wiąże się ona z kultem, którego miejscem była pieczara położona w Irlandii północnej, na wyspie Lough Derg (Jezioro Czerwone).

Wreszcie kraj bogów bywa wyobrażany jako współistniejący w jednym miejscu z ludzkim, ale odgrodzony odeń zaklęciami, które mogą być zawieszone na chwilę. Wówczas bohater dostaje się tam. Tak jest w Łożu bolesnym Cuchulainna (wiek IX?) i w Przygodach Cormaca Mac Airta (wiek XII). W ostatniej opowieści Elizeum pogańskie stało się krainą mądrości i sprawiedliwości. W piśmiennictwie kościelnym temat ten posłużył do stworzenia licznych Fis i Aislingi – Wizji, między którymi wyróżniają się Wizja Adamnana (wiek XI) i Tondale’a (XIII).

Klasę szczególną, ściśle spokrewnioną z epiką, stanowią tzw. Starożytności miejscowe, Dinnsenchas. Są to legendy lokalne, zwykle wyjaśniające nazwy miejsc oraz powody obecności w nich takich czy innych pamiątek. Tematy bywają najrozmaitsze: baśniowe, mityczne, epickie. Niektóre z utworów wchodzących w skład Dinnsenchas są po prostu opisami historycznymi, czymś w rodzaju przewodnika dla zwiedzających. Wiele jednak przedstawia sporą wartość, nie tylko dokumentarną, ale i estetyczną, zarówno ze względu na formę – są często wierszowane i dobrze wierszowane – jak również na ładnie rozwinięte wątki. Mamy dwa wielkie zbiory tego lokalnego folkloru z wieku XII, jeden zatytułowany po prostu Dinnsenchas, drugi pod nagłówkiem Acallamh na Se- norach, Rozmowy starców, którego opowieści związane są z cyklem laigeńskim. Oisin oprowadza świętego Patryka po Irlandii i opowiada historię miejscową. Co we wszystkich legendach tych najwięcej uderza, to gorące umiłowanie kraju ojczystego. Wszystko w nim jest bliskie poetom i opowiadaczom, wszystko wymowne: drzewa i źródła, wały opuszczonych twierdz i kurhany, góry i jeziora.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>